Văn hóa kinh doanh: Nền tảng phải bắt đầu từ thượng tôn pháp luật

Chiều 3/4/2026, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) phối hợp Cục Thuế và các đơn vị liên quan tổ chức hội thảo “Văn hóa kinh doanh gắn với chấp hành pháp luật”, đồng thời triển khai hỗ trợ hộ kinh doanh thực hiện kê khai, nộp thuế quý I/2026. Tham dự Hội nghị có Ông Hoàng Quang Phòng, Phó Bí thư Đảng ủy, Phó Chủ tịch Liên đoàn Thương mại Và Công nghiệp Việt Nam, Bà Nguyễn Thu Trà - Trưởng Ban Quản lý tuân thủ và hỗ trợ người nộp thuế, Cục Thuế, Ông Nguyễn Ngọc Quang, Chủ tịch, Hiệp hội doanh nghiệp nhỏ và vừa ngành nghề nông thôn Việt Nam (VARISME) và đại diện ngân hàng cùng các chuyên gia, doanh nghiệp.

Văn hóa kinh doanh không thể tách rời pháp luật

Tại hội thảo “Văn hóa kinh doanh gắn với chấp hành pháp luật”, các chuyên gia và nhà quản lý thống nhất nhận định: trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, văn hóa kinh doanh không thể dừng lại ở những giá trị mang tính khẩu hiệu, mà phải được thể hiện bằng hành vi cụ thể, trước hết là tuân thủ pháp luật.

Ông Hoàng Quang Phòng, Phó Bí thư Đảng ủy, Phó Chủ tịch Liên đoàn Thương mại Và Công nghiệp Việt Nam phát biểu khai mạc Hội thảo

Đại diện cộng đồng doanh nghiệp cho rằng, việc chấp hành các quy định pháp lý – đặc biệt trong lĩnh vực thuế – chính là biểu hiện trực tiếp và rõ ràng nhất của đạo đức kinh doanh. Thực tế thời gian qua cho thấy, nhiều vi phạm phát sinh từ việc xem nhẹ pháp luật, thiếu minh bạch trong hoạt động tài chính, gây thất thu ngân sách và làm suy giảm niềm tin thị trường.

Tuân thủ nghĩa vụ thuế – thước đo đầu tiên của uy tín

Một trong những nội dung trọng tâm được đề cập là vai trò của nghĩa vụ thuế trong việc hình thành văn hóa kinh doanh. Theo cơ quan quản lý, việc kê khai, nộp thuế đầy đủ không chỉ là nghĩa vụ pháp lý mà còn là bước khởi đầu để doanh nghiệp xây dựng uy tín với khách hàng, đối tác và cơ quan chức năng.

Bà Nguyễn Thu Trà - Trưởng Ban Quản lý tuân thủ và hỗ trợ người nộp thuế, Cục Thuế phát biểu tại Hội thảo

Ở tầm vĩ mô, việc nâng cao ý thức tuân thủ thuế góp phần củng cố kỷ cương pháp luật, tăng nguồn lực cho ngân sách nhà nước và tạo lập môi trường cạnh tranh công bằng, minh bạch. Đối với khu vực hộ kinh doanh – lực lượng chiếm tỷ trọng lớn trong nền kinh tế – việc hình thành thói quen tuân thủ ngay từ đầu được xem là yếu tố quyết định chất lượng phát triển trong dài hạn.

Tuân thủ pháp luật để tạo dựng giá trị

Ông Nguyễn Ngọc Quang – Chủ tịch VARISME – cho rằng, tuân thủ pháp luật không nên bị coi là “chi phí bắt buộc”, mà phải được nhìn nhận như nền tảng tạo dựng uy tín và giá trị thương hiệu.

“Doanh nghiệp muốn phát triển bền vững phải bắt đầu từ thượng tôn pháp luật. Minh bạch, liêm chính không chỉ giúp giảm rủi ro mà còn là điều kiện để nâng cao năng lực cạnh tranh, nhất là trong bối cảnh hội nhập”, ông Quang nhấn mạnh.

Theo ông, trong xu thế toàn cầu hóa, các tiêu chuẩn về minh bạch, trách nhiệm và tuân thủ ngày càng trở thành “tấm vé” để doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị khu vực và quốc tế.

Minh bạch – nền tảng của môi trường kinh doanh lành mạnh

Các ý kiến tại hội thảo đều cho rằng, xây dựng thói quen minh bạch trong hoạt động sản xuất, kinh doanh là yếu tố then chốt để nâng cao uy tín của từng doanh nghiệp, đồng thời góp phần hình thành môi trường cạnh tranh công bằng.

Ông Nguyễn Ngọc Quang, Chủ tịch VARISME cùng các đại biểu chuyên gia, doanh nghiệp tham dự Hội thảo

Trong nền kinh tế thị trường, niềm tin là tài sản quan trọng. Doanh nghiệp thiếu minh bạch, không tuân thủ pháp luật sẽ khó duy trì phát triển bền vững. Ngược lại, những doanh nghiệp thực hiện tốt nghĩa vụ pháp lý thường có lợi thế trong tiếp cận thị trường, thu hút đối tác và mở rộng hoạt động.

Từ nhận thức đến chuẩn mực hành động

Một vấn đề đặt ra là làm thế nào để chuyển hóa nhận thức thành hành động cụ thể. Văn hóa kinh doanh cần được cụ thể hóa bằng các bộ tiêu chí, quy tắc ứng xử và cơ chế giám sát trong từng doanh nghiệp, từng ngành nghề.

Các chuyên gia đề xuất cần tăng cường vai trò của các hiệp hội, tổ chức hỗ trợ doanh nghiệp trong việc hướng dẫn, đào tạo và lan tỏa các chuẩn mực về tuân thủ pháp luật, minh bạch tài chính và trách nhiệm xã hội.

Xây dựng cộng đồng doanh nhân trách nhiệm

Việc gắn văn hóa kinh doanh với chấp hành pháp luật không chỉ mang ý nghĩa đối với từng doanh nghiệp mà còn góp phần định hình hình ảnh đội ngũ doanh nhân Việt Nam trong giai đoạn phát triển mới.

Một cộng đồng doanh nhân tôn trọng pháp luật, minh bạch và có trách nhiệm sẽ là nền tảng để xây dựng môi trường kinh doanh lành mạnh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững.

Như khẳng định tại hội thảo, văn hóa kinh doanh không bắt đầu từ những giá trị trừu tượng, mà từ những hành động cụ thể: tuân thủ pháp luật, thực hiện đầy đủ nghĩa vụ và duy trì minh bạch trong mọi hoạt động.

Hoàng Sâm